لاغری موضعی با مزوتراپی و ترکیب آن با طب سوزنی

لاغری موضعی با تزریق مواد لیپولیتیک یا روش هایی که در بازار با عنوان مزوتراپی لاغری شناخته می شوند، یکی از روش های کم تهاجمی برای بهبود ظاهر تجمع های محدود چربی است. با این حال، برخلاف برخی مطالب قدیمی درباره این روش، نمی توان همه انواع مزوتراپی را یکسان دانست یا ادعا کرد که این روش «جدیدترین»، «کاملاً بی خطر» یا جایگزین قطعی روش های جراحی است.

 

در درمان تجمع موضعی چربی، روش های مختلفی از جمله اصلاح سبک زندگی، برخی روش های غیرتهاجمی یا کم تهاجمی و در موارد مناسب روش های جراحی وجود دارد. انتخاب روش به میزان چربی، محل تجمع، وضعیت پوست، وزن فرد، بیماری های زمینه ای و هدف درمان بستگی دارد.

مزوتراپی نیز عنوانی کلی است و ترکیبات و پروتکل های مختلفی با این نام مورد استفاده قرار گرفته اند. به همین دلیل، پیش از انجام درمان باید دقیقاً مشخص شود چه ماده ای، با چه هدفی و در چه ناحیه ای قرار است تزریق شود. شواهد مربوط به تزریق مواد حل کننده چربی نیز بسته به ترکیب مورد استفاده و محل تزریق متفاوت است.

در این مقاله، مزوتراپی لاغری و تزریق مواد لیپولیتیک، کاربردهای احتمالی، محدودیت ها، عوارض و همچنین جایگاه طب سوزنی در کنار این روش را بررسی می کنیم.

نکته مهم: تزریق مواد حل کننده چربی یک روش پزشکی است و نباید توسط افراد فاقد صلاحیت انجام شود. انتخاب ماده تزریقی، بررسی موارد منع مصرف، تعیین محل و عمق تزریق و مدیریت عوارض باید توسط پزشک انجام شود.

مزوتراپی چیست؟

مزوتراپی به طور کلی به تزریق مقدار کمی از یک یا چند ماده در لایه های مشخص پوست یا بافت زیرجلدی گفته می شود. ترکیبات مورد استفاده در مزوتراپی های زیبایی می توانند بسیار متفاوت باشند و نمی توان تمام آنها را از نظر اثربخشی و ایمنی یکسان دانست.

در زمینه کاهش چربی موضعی، اصطلاح تزریق لیپولیز نیز به کار می رود. برخی ترکیبات تزریقی می توانند با آسیب به سلول های چربی باعث کاهش چربی در محل تزریق شوند. در این زمینه، مطالعاتی درباره ترکیبات حاوی دئوکسی کولیک اسید و ترکیب آن با فسفاتیدیل کولین انجام شده است، اما شواهد مربوط به مزوتراپی به معنای عام، محدودتر و ناهمگون تر است.

بنابراین، این تصور که «هر نوع مزوتراپی چربی را حل می کند» از نظر علمی دقیق نیست.

فسفاتیدیل کولین چیست؟

فسفاتیدیل کولین یا Phosphatidylcholine ماده ای است که در برخی فرمولاسیون های تزریقی کاهش چربی مورد استفاده قرار گرفته است. با این حال، وجود این ماده در یک فرآورده به معنای بی خطر بودن آن در هر دوز، هر ناحیه و برای هر فرد نیست.

همچنین نباید این واقعیت که فسفاتیدیل کولین در بدن و برخی فرآورده های دارویی یا تغذیه ای وجود دارد را با ایمنی تزریق آن برای حل کردن چربی یکسان دانست. مسیر مصرف، غلظت، فرمولاسیون و محل تزریق در ایمنی یک ماده اهمیت زیادی دارد.

برخی منابع علمی نیز میان «مزوتراپی» و تزریق های لیپولیتیک حاوی فسفاتیدیل کولین و دئوکسی کولات تفاوت قائل شده اند و تأکید کرده اند که اثربخشی و ایمنی این روش ها باید بر اساس ترکیب مشخص مورد بررسی قرار گیرد.

لاغری موضعی با مزوتراپی چگونه انجام می شود؟

در صورتی که پس از ارزیابی پزشکی، فرد کاندید مناسبی برای تزریق چربی بر باشد، ابتدا ناحیه مورد نظر بررسی و علامت گذاری می شود. سپس بر اساس نوع فرآورده و پروتکل مورد استفاده، ماده مورد نظر در نقاط مشخص و با تکنیک مناسب تزریق می شود.

شدت درد یا سوزش در زمان تزریق به نوع ماده، تعداد تزریق ها، ناحیه درمان و حساسیت فرد بستگی دارد. در برخی موارد استفاده از روش های بی حسی موضعی یا اقدامات کاهش دهنده ناراحتی ممکن است مورد نیاز باشد.

مدت زمان جلسه نیز ثابت نیست و به وسعت ناحیه و تعداد نقاط تزریق بستگی دارد. بنابراین نمی توان برای همه افراد زمان ثابت ۱۵ یا ۳۰ دقیقه ای تعیین کرد.

آیا مزوتراپی واقعاً باعث از بین رفتن چربی می شود؟

برخی تزریق های لیپولیتیک می توانند باعث آسیب و تخریب سلول های چربی در محل تزریق شوند. برای مثال، دئوکسی کولیک اسید می تواند غشای سلولی را مختل کند و باعث از بین رفتن سلول های چربی شود. با این حال، این اثر به معنی کاهش وزن عمومی بدن نیست.

هدف این روش ها بیشتر کانتورینگ و کاهش تجمع محدود چربی است، نه درمان چاقی. اگر فرد اضافه وزن یا چاقی قابل توجه داشته باشد، تزریق موضعی چربی نمی تواند جایگزین برنامه جامع مدیریت وزن شود.

همچنین میزان تغییر ظاهری در افراد مختلف متفاوت است و نمی توان مقدار مشخصی کاهش سایز یا چربی را برای همه تضمین کرد.

کاربردهای احتمالی مزوتراپی برای کاهش چربی موضعی

در برخی پروتکل های تزریق لیپولیتیک، هدف کاهش تجمع های محدود چربی در نواحی مشخص است. محل مناسب درمان به نوع ماده تزریقی و شواهد مربوط به آن بستگی دارد.

در برخی مطالعات، نواحی مانند زیر چانه و بعضی قسمت های بدن برای تزریق مواد لیپولیتیک بررسی شده اند. استفاده از برخی ترکیبات در سایر قسمت های بدن ممکن است خارج از کاربردهای تأییدشده همان فرآورده باشد و باید با احتیاط و بر اساس ارزیابی پزشک انجام شود.

به همین دلیل، نمی توان گفت مزوتراپی برای «تمام قسمت های بدن» یا هر نوع چربی سفت و مقاوم مناسب است.

مزوتراپی برای سلولیت

سلولیت با تجمع ساده چربی تفاوت دارد و ساختار پوست، بافت همبند و توزیع چربی زیر پوست در ایجاد ظاهر آن نقش دارند. بنابراین، کاهش چربی موضعی لزوماً به معنی برطرف شدن کامل سلولیت نیست.

برخی روش های تزریقی یا دستگاهی برای بهبود ظاهر سلولیت بررسی شده اند، اما نتیجه به نوع سلولیت، وضعیت پوست و روش مورد استفاده بستگی دارد و نباید نتیجه قطعی برای همه افراد وعده داده شود.

چه افرادی ممکن است کاندید مناسبی برای کاهش چربی موضعی باشند؟

این روش معمولاً برای افرادی مطرح می شود که از نظر وزن کلی وضعیت نسبتاً پایداری دارند اما در یک ناحیه مشخص، تجمع محدود چربی دارند و انتظار واقع بینانه ای از نتیجه درمان دارند.

پیش از درمان باید مواردی مانند بیماری های زمینه ای، داروهای مصرفی، سابقه حساسیت، وضعیت پوست، عفونت یا التهاب در محل و احتمال وجود مشکلات دیگر بررسی شود.

مزوتراپی نباید به عنوان روشی برای کاهش وزن قابل توجه یا جایگزین درمان پزشکی چاقی معرفی شود.

مراقبت های قبل از مزوتراپی

دستورالعمل های قبل از درمان باید بر اساس ماده تزریقی و شرایط فرد توسط پزشک تعیین شود. توصیه های عمومی قدیمی مانند قطع خودسرانه آسپرین یا داروهای رقیق کننده خون برای همه افراد صحیح نیست؛ زیرا قطع بعضی داروها می تواند خطرناک باشد.

اگر دارویی مانند آسپرین، وارفارین، داروهای ضدپلاکت یا سایر داروهای مؤثر بر انعقاد مصرف می کنید، حتماً پیش از درمان به پزشک اطلاع دهید و هرگز داروی تجویزی را بدون نظر پزشک قطع نکنید.

همچنین وجود عفونت، زخم، التهاب یا بیماری پوستی فعال در محل تزریق باید پیش از درمان بررسی شود.

تعداد جلسات مزوتراپی لاغری

تعداد جلسات به نوع ماده، ناحیه درمان، میزان چربی، پاسخ بدن و پروتکل مورد استفاده بستگی دارد. بنابراین تعیین یک عدد ثابت برای همه بیماران علمی نیست.

برخی مطالعات مربوط به تزریق های لیپولیتیک از چند جلسه درمان با فاصله مشخص استفاده کرده اند، اما این موضوع به معنای تجویز همان تعداد جلسه برای تمام افراد نیست. پزشک باید پس از ارزیابی پاسخ بدن، درباره ادامه یا توقف درمان تصمیم بگیرد.

اگر پس از جلسات اولیه تغییر محسوسی ایجاد نشود یا عارضه ای ایجاد شود، ادامه درمان باید دوباره ارزیابی شود.

مزایای احتمالی کاهش چربی موضعی با روش های تزریقی

• عدم نیاز به جراحی در روش های تزریقی
• انجام درمان به صورت سرپایی
• امکان هدف قرار دادن تجمع های محدود چربی در نواحی مشخص، در صورت مناسب بودن ماده و محل درمان
• نداشتن نیاز به دوره نقاهت مشابه جراحی در بسیاری از موارد
• امکان انجام درمان بدون بیهوشی عمومی

با این حال، کم تهاجمی بودن به معنی بدون خطر بودن نیست و نتیجه روش های تزریقی معمولاً با نتیجه روش های جراحی مانند لیپوساکشن قابل مقایسه نیست.

بیشتر بدانید: طب سوزنی برای لاغری

عوارض مزوتراپی و تزریق های لیپولیتیک

تزریق مواد حل کننده چربی نیز مانند هر روش پزشکی می تواند با عوارض همراه باشد. شدت عوارض به ماده تزریقی، دوز، محل و تکنیک تزریق و شرایط فرد بستگی دارد.

• درد یا سوزش محل تزریق
• قرمزی و تورم
• کبودی
• حساسیت یا بی حسی موقت در محل
• خارش یا واکنش حساسیتی
• التهاب موضعی
• عفونت
• تغییرات موقت یا نامنظم در سطح پوست
• در برخی تزریق های لیپولیتیک، عوارض شدیدتر اما نادر مانند آسیب بافتی نیز ممکن است رخ دهد

برای برخی مواد، عوارض موضعی مانند تورم، درد و کبودی شایع تر هستند. همچنین استفاده از فرآورده های غیرمجاز یا تزریق توسط افراد فاقد صلاحیت می تواند خطر عوارض جدی را افزایش دهد.

بنابراین عبارت هایی مانند «کاملاً بی خطر»، «بدون عارضه» یا «کمترین عوارض برای همه افراد» درباره مزوتراپی لاغری قابل دفاع نیستند.

آیا مزوتراپی چربی را از طریق کبد و روده دفع می کند؟

یکی از توضیحات رایج در مطالب قدیمی این است که چربی پس از تزریق به شکل مایع درمی آید و سپس از طریق کبد و روده دفع می شود. این توضیح بیش از حد ساده سازی شده است.

در تزریق های لیپولیتیک، بسته به ماده مورد استفاده، ممکن است سلول های چربی در محل آسیب ببینند و بقایای سلولی توسط فرایندهای طبیعی بدن پردازش و پاک سازی شوند. این موضوع با این ادعا که چربی مستقیماً از طریق روده دفع می شود متفاوت است.

به همین دلیل بهتر است برای مزوتراپی از اصطلاحات علمی دقیق استفاده شود و از ادعاهای مربوط به «دفع سریع چربی» یا «سم زدایی بدن» پرهیز شود.

تلفیق مزوتراپی لاغری با طب سوزنی

گاهی این سؤال مطرح می شود که آیا می توان تزریق های کاهش چربی را با طب سوزنی ترکیب کرد. پاسخ به شرایط فرد و هدف درمان بستگی دارد.

طب سوزنی و تزریق لیپولیتیک دو مداخله متفاوت هستند و نباید تصور کرد که ترکیب آنها به طور قطعی باعث افزایش سرعت تجزیه چربی یا کاهش تعداد جلسات مزوتراپی می شود. شواهد کافی برای این ادعا که طب سوزنی می تواند بقایای چربی تخریب شده را سریع تر دفع کند یا اثر تزریق را به شکل قطعی افزایش دهد، وجود ندارد.

از طرف دیگر، شواهد پژوهشی درباره طب سوزنی در مدیریت اضافه وزن و چاقی نشان می دهد که این روش ممکن است در برخی افراد به عنوان درمان مکمل در کنار اصلاح سبک زندگی اثرات modest و قابل اندازه گیری بر وزن یا برخی شاخص های بدنی داشته باشد، اما کیفیت شواهد در مطالعات مختلف یکسان نیست و نمی توان نتیجه مشخصی را برای هر فرد تضمین کرد.

بنابراین اگر پزشک پس از ارزیابی، استفاده از هر دو روش را مناسب بداند، باید برای هر کدام هدف مشخصی تعریف شود. برای مثال، طب سوزنی می تواند در چارچوب یک برنامه جامع مدیریت وزن مورد استفاده قرار گیرد، در حالی که تزریق لیپولیتیک با هدف کانتورینگ یک تجمع محدود چربی انجام می شود.

ترکیب دو روش نباید با وعده کاهش سریع تر وزن، حذف قطعی چربی یا کاهش تضمینی تعداد جلسات همراه باشد.

طب سوزنی برای لاغری چه نقشی دارد؟

طب سوزنی در مطالعات مختلف برای مدیریت وزن بررسی شده است. برخی مرورهای نظام مند و فراتحلیل های جدید، احتمال اثر متوسطی را در کنار مداخلات سبک زندگی گزارش کرده اند، اما تفاوت در روش های طب سوزنی، مدت درمان و کیفیت مطالعات باعث می شود نتوان یک نتیجه قطعی برای همه افراد در نظر گرفت.

بنابراین، اگر هدف فرد کاهش وزن عمومی است، پایه درمان همچنان باید بر تغذیه مناسب، فعالیت بدنی، خواب کافی، بررسی بیماری های زمینه ای و در صورت نیاز درمان های پزشکی چاقی قرار گیرد. طب سوزنی در صورت مناسب بودن می تواند یک روش مکمل باشد.

بیشتر بدانید: لاغری شکم با طب سوزنی

چرا باید مزوتراپی و طب سوزنی توسط پزشک انجام شود؟

هر دو روش با سوزن و مداخله مستقیم در بدن همراه هستند، اما در مورد تزریق مواد لیپولیتیک، اهمیت صلاحیت پزشکی حتی بیشتر است؛ زیرا نوع ماده، دوز، محل تزریق، عمق تزریق، وضعیت عروق و اعصاب، بیماری های زمینه ای و داروهای مصرفی می توانند بر ایمنی درمان اثر بگذارند.

فرد انجام دهنده طب سوزنی نیز باید حتماً پزشک و دارای مجوز معتبر طب سوزنی از انجمن طب سوزنی ایران باشد. این موضوع به خصوص زمانی اهمیت دارد که بیمار علاوه بر طب سوزنی، تحت درمان های تزریقی یا سایر روش های پزشکی زیبایی نیز قرار می گیرد.

پزشک می تواند در صورت وجود علائم یا شرایط نامناسب، انجام درمان را به تعویق بیندازد یا بیمار را برای بررسی بیشتر به متخصص مربوطه ارجاع دهد.

چه کسانی نباید بدون ارزیابی پزشکی مزوتراپی انجام دهند؟

قبل از درمان باید وضعیت فرد به صورت اختصاصی بررسی شود. وجود عفونت یا التهاب فعال در محل تزریق، سابقه واکنش حساسیتی به ترکیبات مورد استفاده، برخی اختلالات انعقادی، مصرف بعضی داروها و برخی بیماری های زمینه ای می تواند بر تصمیم گیری اثر بگذارد.

همچنین در دوران بارداری و شیردهی یا در شرایط پزشکی خاص، انجام روش های زیبایی تزریقی باید با نظر پزشک و بر اساس ایمنی ماده مورد استفاده تصمیم گیری شود.

آیا مزوتراپی جایگزین رژیم غذایی و ورزش است؟

خیر. اگر هدف کاهش وزن کلی بدن باشد، مزوتراپی جایگزین تغذیه مناسب و فعالیت بدنی نیست. حتی در روش های کانتورینگ موضعی نیز حفظ وزن پایدار و سبک زندگی مناسب می تواند بر ماندگاری ظاهر ایجادشده تأثیرگذار باشد.

تجمع چربی موضعی و چاقی دو مسئله یکسان نیستند. تزریق موضعی نمی تواند مشکلات متابولیک مرتبط با چاقی را به تنهایی درمان کند.

تفاوت کاهش چربی موضعی با کاهش وزن

کاهش وزن به کاهش وزن کلی بدن اشاره دارد، در حالی که کانتورینگ یا کاهش چربی موضعی با هدف تغییر اندازه یا فرم یک ناحیه مشخص انجام می شود.

ممکن است فردی وزن طبیعی داشته باشد اما در قسمت زیر چانه، پهلو یا قسمت دیگری از بدن تجمع چربی موضعی داشته باشد. در چنین شرایطی، پزشک ممکن است روش های کانتورینگ را بررسی کند. در مقابل، فردی که دچار چاقی است به یک برنامه جامع مدیریت وزن نیاز دارد.

تجربه دکتر عیسی پیرمرادی در طب سوزنی

دکتر عیسی پیرمرادی با بیش از ۲۰ سال تجربه تخصصی در طب سوزنی در زمینه روش های مرتبط با کنترل وزن و خدمات طب سوزنی فعالیت دارد. ایشان همچنین بنیانگذار امبدینگ در ایران و مدرس طب سوزنی است.

در ارزیابی فردی که به دنبال کاهش وزن یا کاهش چربی موضعی است، مهم است که ابتدا هدف درمان مشخص شود؛ آیا مسئله اصلی چاقی و اضافه وزن است یا یک تجمع محدود چربی؟ پس از مشخص شدن هدف، می توان درباره روش مناسب و امکان استفاده از درمان های مکمل تصمیم گرفت.

در صورت بررسی ترکیب طب سوزنی با روش های تزریقی نیز لازم است هر دو مداخله بر اساس شرایط پزشکی فرد و با رعایت اصول ایمنی انجام شوند. هیچ روش درمانی نباید با وعده نتیجه قطعی یا تضمین کاهش سایز برای همه افراد معرفی شود.

پرسش های متداول درباره لاغری موضعی با مزوتراپی

آیا مزوتراپی لاغری همان تزریق چربی بر است؟

نه لزوماً. مزوتراپی عنوان گسترده ای برای تزریق ترکیبات مختلف است، در حالی که تزریق لیپولیز به استفاده از مواد مشخص برای کاهش چربی زیرجلدی اشاره دارد. ترکیب، مکانیسم، شواهد و ایمنی هر فرآورده باید جداگانه بررسی شود.

آیا فسفاتیدیل کولین کاملاً بی خطر است؟

خیر. نمی توان ایمنی یک ماده تزریقی را صرفاً به دلیل منشأ طبیعی یا وجود آن در بدن تضمین کرد. ایمنی به فرمولاسیون، غلظت، محل تزریق، روش استفاده و شرایط فرد بستگی دارد.

آیا مزوتراپی باعث کاهش وزن می شود؟

هدف اصلی تزریق های موضعی کاهش یک تجمع محدود چربی و بهبود کانتور بدن است، نه درمان چاقی یا کاهش وزن عمومی. برای کاهش وزن کلی، برنامه جامع تغذیه، فعالیت بدنی و در صورت نیاز درمان پزشکی لازم است.

آیا ترکیب مزوتراپی و طب سوزنی نتیجه را سریع تر می کند؟

نمی توان چنین نتیجه ای را برای همه افراد تضمین کرد. طب سوزنی ممکن است در برخی افراد به عنوان درمان مکمل مدیریت وزن مفید باشد، اما شواهد کافی برای اینکه ترکیب آن با تزریق لیپولیتیک به طور قطعی اثر تزریق را بیشتر یا تعداد جلسات را کمتر کند، وجود ندارد.

آیا بعد از مزوتراپی می توان بلافاصله فعالیت روزانه را شروع کرد؟

بسته به ماده تزریق شده، محل درمان و شدت واکنش موضعی، محدودیت ها متفاوت است. بنابراین دستورالعمل بعد از درمان باید توسط پزشک ارائه شود و نمی توان برای همه افراد یک برنامه ثابت تعیین کرد.

آیا مزوتراپی بدون عارضه است؟

خیر. درد، تورم، قرمزی، کبودی، التهاب و واکنش حساسیتی ممکن است رخ دهد و عوارض جدی تر نیز هرچند کمتر شایع، ممکن است ایجاد شوند. استفاده از فرآورده های نامعتبر و انجام تزریق توسط افراد فاقد صلاحیت می تواند خطر را بیشتر کند.

آیا می توان برای همه قسمت های بدن مزوتراپی لاغری انجام داد؟

خیر. ایمنی و اثربخشی تزریق به ماده مورد استفاده و محل درمان بستگی دارد. بعضی کاربردها برای یک ناحیه خاص شواهد یا مجوز مشخص دارند، در حالی که استفاده از همان ماده در سایر نواحی ممکن است خارج از کاربرد تأییدشده باشد.

برای انجام طب سوزنی جهت لاغری به چه کسی مراجعه کنیم؟

طب سوزنی باید توسط پزشک دارای صلاحیت و مجوز معتبر طب سوزنی از انجمن طب سوزنی ایران انجام شود. به خصوص در افرادی که همزمان قصد انجام روش های تزریقی دارند، ارزیابی پزشکی و انتخاب درمانگر واجد صلاحیت اهمیت بیشتری دارد.

کلام آخر

لاغری موضعی با مزوتراپی یا تزریق های لیپولیتیک می تواند در شرایط مناسب یکی از گزینه های کم تهاجمی برای بهبود ظاهر تجمع های محدود چربی باشد، اما نباید آن را جدیدترین یا کاملاً بدون عارضه ترین روش کاهش چربی معرفی کرد. نتیجه به نوع ماده، محل درمان، تکنیک تزریق و شرایط فرد بستگی دارد.

همچنین باید میان کاهش چربی موضعی و درمان چاقی تفاوت قائل شد. اگر هدف کاهش وزن کلی بدن است، اصلاح سبک زندگی و ارزیابی پزشکی همچنان پایه درمان هستند. طب سوزنی نیز در صورت مناسب بودن می تواند به عنوان یک روش مکمل در برنامه مدیریت وزن مورد استفاده قرار گیرد، اما شواهد موجود اجازه نمی دهد ترکیب طب سوزنی و مزوتراپی را روشی تضمینی برای افزایش سرعت کاهش چربی یا کاهش تعداد جلسات بدانیم.

اگر قصد انجام مزوتراپی یا ترکیب آن با طب سوزنی را دارید، انتخاب پزشک واجد صلاحیت اهمیت زیادی دارد. طب سوزنی باید حتماً توسط پزشک و فرد دارای مجوز معتبر طب سوزنی از انجمن طب سوزنی ایران انجام شود و روش های تزریقی کاهش چربی نیز باید توسط پزشک آشنا با این مداخلات و با استفاده از فرآورده معتبر و مناسب انجام شوند.

برای دریافت اطلاعات بیشتر و بررسی شرایط فردی می توانید با کلینیک طب سوزنی آکو و دکتر عیسی پیرمرادی تماس بگیرید.

آدرس: تهران، بلوار کشاورز، حد فاصل خیابان کارگر و جمالزاده، جنب داروخانه دکتر شیدا دوست، پلاک ۳۴۲، طبقه سوم

تلفن: ۰۲۱۶۶۹۰۵۱۳۵
تلفن: ۰۲۱۶۶۹۰۱۹۵۳